Hesaplayıcı nasıl çalışır
Her sekme aynı işi yapar: ölçüleri metreye çevirir, çarparak m³ cinsinden hacmi bulur, fire payını ekler ve torbaları bir üst tam torbaya yuvarlar. Kalınlık varsayılan olarak santimetre girilir, ama her alan milimetre, santimetre veya metre kabul eder.
| Uygulama | Formül (metre) |
|---|---|
| Döşeme, temel, duvar | uzunluk × genişlik (veya yükseklik) × kalınlık |
| Yuvarlak döşeme, kolon | π × (çap ÷ 2)² × kalınlık (veya yükseklik) |
| Direk çukurları | (π × (çukur çapı ÷ 2)² − direk kenarı²) × derinlik × çukur sayısı |
| Merdiven | rıht yüksekliği × basış × genişlik × n(n + 1) ÷ 2, varsa sahanlık eklenir |
Çoğu hesaplayıcının atladığı iki nokta var. Direk çukurlarında direğin hacmi düşülür: 25 cm'lik çukurdaki 9 cm'lik direk çukurun yaklaşık %17'sini kaplar. Merdivende hacim üst üste dizilmiş dolu bloklar olarak hesaplanır; zemine dolu dökülen merdiven budur.
hacim (m³) = uzunluk (m) × genişlik (m) × kalınlık (cm) ÷ 100
Rakamlarla bir örnek
4 × 3 m bahçe döşemesi, 12 cm kalınlık. 4 × 3 × 0,12 = 1,44 m³. %10 fire ile 1,58 m³. Kendiniz 1:2:3 oranıyla karıştırırsanız: 1,58 × 350 = 553 kg çimento, yani 12 torba 50 kg çimento; yanında yaklaşık 630 litre kum (1,1 ton), 1.260 litre mıcır (1,85 ton) ve 280 litre su. Aynı iş 25 kg'lık torba betonla 136 torba eder. Hazır betonla 1,6 m³ sipariş edersiniz; bu, çoğu santralin asgari miktarının altında kalır, az miktar farkı ödersiniz.
Torba verimi ve karışım oranı
Türkiye'de küçük işlerde bile genelde çimento, kum ve mıcır ayrı alınıp şantiyede karıştırılır. Hazır torba beton (25 kg) yapı marketlerde var, ama metreküp başına birkaç kat pahalıya gelir; sadece direk sabitleme ve tamir işlerinde mantıklıdır. Torba betonda yerine konmuş 1 m³ beton için yaklaşık 2.150 kg kuru karışım hesaplayın: su ve sıkıştırma boşlukları doldurduğu için torba ağırlığı yoğunluğa bölündüğünde çıkandan çok daha az beton verir.
| Ürün | Torba | Verim | m³ başına torba |
|---|---|---|---|
| Portland kompoze çimento CEM II 42,5 R (Çimsa, Akçansa, OYAK, Limak) | 50 kg | 350 kg/m³ dozaj | 7 (350 kg) |
| Aynı çimento, daha yüksek dozaj (döşeme, temel) | 50 kg | 400 kg/m³ dozaj | 8 |
| Torba beton (kuru karışım) | 25 kg | ≈ 11,5 l | 86–87 |
| Hızlı priz alan torba beton (direk) | 25 kg | ≈ 11 l | 90 |
Kaynak: üreticilerin teknik föyleri, Ekim 2026'da kontrol edildi. Torba betonda torbada yazan suyu kullanın (25 kg için yaklaşık 2,5–3 litre): sulu beton daha fazla hacim vermez, sadece dayanımı düşürür.
Betoniyerde beton yapmak
350 dozlu sıradan beton için (döşeme, temel, direk) en kolay kural «1-2-3»tür: 1 ölçü çimento, 2 ölçü kum, 3 ölçü mıcır ve yaklaşık yarım ölçü su. 1 m³ için: 350 kg çimento (7 torba 50 kg), 400 litre kum (yaklaşık 680 kg), 800 litre mıcır (yaklaşık 1.175 kg), 175 litre su. 140 litrelik betoniyer bir harmanda yaklaşık 90 litre beton verir: 32 kg çimento (yaklaşık üçte iki torba), 6 kova kum, 9 kova mıcır, yarım kova su. Kum ıslaksa suyu azaltın. Denize yakın kum (tuzlu) ve topraklı kum kullanmayın.
Kalınlık ve beton sınıfı
Bahçe veya depo döşemesi 10 ila 12 cm dökülür. Araba girecek rampa ve otopark 12 ila 15 cm ister ve hasır çelik şarttır; kamyonet veya karavan için 15 cm. 10 cm'nin altındaki döşeme ilk donda veya ilk ağır araçta kırılır.
| Kullanım | Kalınlık | Beton sınıfı (TS EN 206, TS 500) |
|---|---|---|
| Yaya yolu, depo zemini | 10 cm | C20/25 |
| Bahçe döşemesi, teras | 12 cm | C25/30, Q188 hasır çelik |
| Araç rampası, otopark | 12–15 cm | C25/30 – C30/37, Q188 veya daha ağır hasır |
| Temel, bağ kirişleri | projeye göre | en az C25/30, ölçüler zemin etüdü ve don derinliğine göre |
Türkiye bir deprem ülkesidir. 2018 Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği taşıyıcı sistemde C25/30'dan düşük beton kullanılmasına izin vermez; ev, ek bina veya istinat duvarı gibi taşıyıcı işlerde sınıf, donatı ve temel ölçüleri inşaat mühendisinin projesinden gelir ve beton santralden irsaliyeli alınır. Elde karıştırılan beton yalnızca taşıyıcı olmayan bahçe işleri içindir. Temeller don derinliğinin altına iner: kıyıda bu sorun küçüktür, İç Anadolu'da 50 ila 80 cm, Doğu Anadolu'da 100 cm'ye kadar çıkar. Bu çizginin üstünde kalan temel her kış kalkar.
Donatı ve derzler
Hasır çelik betonun çatlamasını engellemez; çatlakları kapalı tutar ki döşeme düz kalsın. Bahçe döşemesinde Q188 hasır (Ø6, 15 × 15 cm göz) pas payı takozları üstünde, kalınlığın ortasına konur. Araç yolunda Q188 veya 15–20 cm arayla Ø8–Ø10 nervürlü demir. Kalıbın dibine serilip döküm sırasında üstüne basılan hasır işe yaramaz: takoz şarttır.
Derzler döşemeye düzgün çatlayacağı bir yer verir. İki yönde de 4 ila 5 metrede bir derz açın, panolar en fazla 20–25 m² olsun, dökümden sonraki 24 saat içinde kalınlığın dörtte biri kadar kesin. Panoları kareye yakın tutun: uzun ve dar şerit ortasından çatlar.
2026'da beton ne kadar
Türkiye'de fiyatlar enflasyonla birlikte her ay değişir; aşağıdaki rakamlar Ekim 2026'da gözlenen büyüklüklerdir; hazır beton KDV hariç, torba ve perakende fiyatlar KDV dahildir ve bir iki ay içinde eskiyebilir. Sipariş öncesi bölgenizdeki iki santral ve iki yapı malzemecisinden güncel fiyat alın. İstanbul ve büyükşehirler pahalı, Anadolu'nun küçük ilçeleri ucuzdur.
| Kalem | Olağan fiyat | Not |
|---|---|---|
| Hazır beton C25/30, transmikserle | 2.800–4.000 TL / m³ + KDV | C30/37 m³ başına birkaç yüz TL daha pahalı |
| Az miktar farkı | 1.500–4.000 TL | Asgari miktarın altında; çoğu santral 3–5 m³ altına fark ister |
| Beton pompası | 8.000–15.000 TL döküm başına | Yalnızca mikser kalıba yanaşamıyorsa |
| Çimento 50 kg (Çimsa, Akçansa, OYAK, Limak) | 180–260 TL | Yapı malzemecisinde; tır/palet alımında daha ucuz |
| Kum ve mıcır | ton veya m³ başına, ocağa yakınlığa göre | Küçük miktarda nakliye fiyatı malzemeyi geçer |
| Ustanın döktüğü bitmiş döşeme | 900–1.600 TL / m² | Kalıp, blokaj, hasır, döküm, perdah |
Ne zaman karıştırmalı, ne zaman mikser: 1 m³ el betonu 7 torba çimento, yani 1.260 ila 1.820 TL çimento, artı kum, mıcır ve nakliyesi; 2,2 ton malzeme ve bir günlük betoniyer işi demektir. Aynı m³ santralden 2.800 ila 4.000 TL artı az miktar farkıdır, ama karıştırma yoktur ve her harman aynıdır. 0,5 m³'ün altında kendiniz karıştırın; 1 m³'ün üstünde ve taşıyıcı her işte transmikser kazanır.
Karıştırma, döküm ve kür
Betoniyere önce suyu, sonra mıcırı, çimentoyu ve en son kumu koyun, üç dakika döndürün. Kürekle kesilen dilim dik durup yavaşça oturuyorsa beton doğrudur. En sık hata fazla sudur: torba başına bir litre fazla su dayanımın dörtte birini götürebilir ve yüzeyin tozumasına yol açar.
Karıştırdıktan sonra bir saat içinde dökün, mastarla çekin, üste çıkan suyun gitmesini bekleyin, sonra perdahlayın. Ardından döşeme 7 gün boyunca nemli tutulmalıdır: naylon örtü, ıslak çuval veya sabah akşam sulama. Üzerinde 24–48 saat sonra yürünür, araba 7 gün sonra girer, tam dayanım 28 günde gelir.
5 °C'nin altında korumasız dökmeyin: beton priz almaz ve donar. Yazın 30 °C'nin üstünde sabah erken dökün, zemini ve kalıbı ıslatın, yüzeyi güneşten ve rüzgârdan koruyun; yoksa perdahlamadan önce çatlar.
Sık sorulan sorular
1 m³ beton için kaç torba çimento gerekir?
350 dozlu beton için 350 kg, yani 7 torba 50 kg çimento. Temel ve döşemede 400 doz isteniyorsa 8 torba alın.
20 m² ve 12 cm'lik döşemeye ne kadar beton gider?
20 × 0,12 = 2,4 m³, %10 fire ile 2,64 m³. Bu transmikser işidir; elde karıştırılırsa 19 torba 50 kg çimento ve yaklaşık 4,9 ton kum-mıcır gerekir.
1 m³ beton kaç kilo gelir?
Normal beton yaklaşık 2,4 ton, yani 2.300 ila 2.400 kg/m³'tür.
Bahçe döşemesi için karışım oranı nedir?
m³ başına 350 kg çimento: 1 ölçü çimento, 2 kum, 3 mıcır ve yarım ölçü su. 140 litrelik betoniyerde: 32 kg çimento, 6 kova kum, 9 kova mıcır, yarım kova su.
Bir çit direğini sabitlemek için ne kadar beton gerekir?
25 cm çapında, 60 cm derinliğinde çukura 9 × 9 cm direk için 0,025 m³; 25 kg'lık 3 torba hazır torba beton ya da yaklaşık 9 kg çimento ile 1-2-3 karışımı. Çukuru direğin üç katı genişlikte ve don derinliğinin altına kazın.
Hazır beton fiyatları neden bu kadar sık değişiyor?
Çimento, akaryakıt ve nakliye enflasyonla birlikte her ay zamlanır. Burada verilen 2.800–4.000 TL/m³ aralığı Ekim 2026 gözlemidir; sipariş gününe yakın iki santralden teklif alın.
Ne kadar fire payı bırakmalıyım?
%5 ila %10. El arabasından dökülen, düzgün olmayan zemin ve kalıbın şişmesi beton yer. Elle kazılmış düzensiz temelde %15 alın; dökümün ortasında beton bitmesi soğuk derz bırakır.
Betonun üzerine ne zaman basılır, ne zaman araba çıkar?
Yürümek için 24–48 saat, araba için 7 gün, tam dayanım için 28 gün bekleyin. İlk hafta sabah akşam sulayın; hızlı kuruyan beton dayanımına hiç ulaşmaz.
Bu hesaplayıcı nasıl hazırlandı
Formüller bilinen geometrik formüllerdir ve her hesapta sonuç tablosunda gösterilir. Torba verimleri üreticilerin teknik föylerinden alınmıştır; m³ başına 2.150 kg kuru karışım oranı buradan çıkar. Yoğunluk normal beton için olağan değer olan 2.400 kg/m³ alınmıştır. Fiyatlar, belirtilen ayda santral ve yapı market fiyat listelerinden derlenen aralıklardır, teklif değildir.
Kaynaklar
Planlama amaçlı tahminlerdir. Torbadaki verimi ve yerel yapı yönetmeliklerini her zaman kontrol edin; taşıyıcı elemanlar için proje esastır.